Didgaheno.ir | Fa | En | Login        
چرا نمی توانیم سیستم درست کنیم؟


28 آذر 1394









اخيراَ جناب دكتر سريع القلم مطلبي در خصوص " سيستم " نوشته اند كه در بحث مديريت در خور توجه زيادي است .
با توجه به اهميت موضوع ‏, عين مطلب ايشان را كه در سايت عصر ايران درج شده بود را در اينجا بازنشر مي دهم  .

 چرا نمی توانیم سیستم درست کنیم؟



چون سیستم سازی اصولی دارد که باید آنها را در فرهنگ عمومی خودمان بوجود آوریم. اما سؤال مهم تر از اینکه چرا نمی توانیم سیستم درست کنیم، این است که چرا باید سیستم داشت؟
سیستم رانندگی، سیستم تصمیم گیری، سیستم ساختمان سازی، سیستم خط کشی خیابانها، سیستم مالیاتی، سیستم قیمت گذاری، سیستم شستشوی اتومبیل، سیستم راه رفتن در پیاده رو، سیستم تغذیه، سیستم گرفتن مدرک دکتری، سیستم مدیریت تلویزیون، سیستم دستیابی به یک تخصص، سیستم مدیریت یک رستوران، سیستم ارزیابی دوست و دشمن، سیستم داشتن روان سالم، سیستم حکمرانی.

اگر هدف یک بنگاه، نهاد، شخص، مؤسسه، جامعه و حکومت، حفظ وضع موجود باشد، نیازی به سیستم نیست. سیستم صرفاً برای حرکت، رشد، پیشرفت و توسعه است. سیستم یعنی رویه، قاعده، قانون، آیین نامه و منطق.
قضاوت های فردی، غرایز، دخالت های فردی، عمل خارج از رویه و آیین نامه ها یعنی ضد سیستم. هر چیزی که بخواهد ساخته شود محتاج ورودی ها و خروجی های شفاف، روشن، تعریف شده و باثبات است.
 هر وقت لازم نبود رییس یک سازمان را برای حل و فصل موضوعی ببینیم می توانیم بگوییم در آن سازمان، سیستم وجود دارد.

شرکت بوئینگ تابحال 8700 بوئینگ 737 فروخته است و هم اکنون 4200 فروند سفارش همین نوع هواپیمای مسافری را داراست. این 4200 فروند تا 8 سال آینده تحویل داده خواهند شد. آیا می توان تصور کرد که بدون سیستم طراحی و اجرا و دریافت هزاران قطعه در زمان موعد، این تعداد هواپیما ساخته شود؟


قوه مقننه و دولت آلمان برای یک میلیون مهاجر عمدتاً مسلمان در سال 2015، دو میلیارد یورو بودجه تصویب کرده، برای هر کدام پروندۀ پزشکی تشکیل داده، جهت تغذیه، مسکن و حتی پول تو جیبی آنها (600 یورو از اول ژانویه 2016) برنامه ریزی کرده و امیدوار است این مهاجرین که 60 درصد آنها مردان زیر 30 سال هستند را با آموزش زبان آلمانی طی دو سال آینده به تدریج وارد بازار کار کند.
آیا این اقدامات تابع افراد است یا مجموعه ای از قواعد و قوانین قابل اجرا؟ در جدول زیر، تاریخ توسعه نشان می دهد که نمونۀ ب، زمینۀ پیشرفت دارد



جهان سومی ها عموماً دولت قوی و جامعۀ ضعیف دارند. وقتی دولت و حکومت همه کاره هستند، جامعه ضعیف می ماند. درحالیکه جامعۀ قوی آلمان به دولت این کشور می گوید من اجازه نمی دهم دولتم در بحران های خاورمیانه، فعالیت گسترده نظامی کند. جامعه تشکل و حق تشکل دارد. رسانه های مستقل می توانند در طیف مسایل آلمان، بنویسند و نظر دهند و افکار عمومی را شکل دهند. اشخاص صرفاً فکر دارند و فکر می کنند و سیستم ها را می سازند.یک سیستم اجتماعی متشکل از احزاب، رسانه ها، گروههای مدنی و صنفی دیده می شوند.

 گفته می شود خانم مرکل به شدت با افکار عمومی، مدیریت می کند و آراء مردم که توسط یک تشکیلات حرفه ای در دفتر او سنجیده می شود اثر گذاری مستقیم بر مملکت داری آلمانی دارد.

وقتی سیستم ساخته می شود، فکر اهمیت پیدا می کند و به صورت خودکار تخصص گرایی و شایسته سالاری رشد می کند. وفاداری به فکر، وفاداری به سیستم را به دنبال می آورد. قدرت اصلی کشورهای صنعتی در جامعه آنهاست: در صنعت، مؤسسات، دانشگاهها، بانکها، شرکتهای بیمه، بیمارستانها، نهادهای مدنی و بنگاهها که عموماً خصوصی هستند. قدرت دولتها ناشی از قدرت جوامع آنهاست. در این چارچوب، افراد فقط برای این مؤسسات و نهادها فکر و ابداع می کنند و سیستم ها را رشد می دهند.

سؤال: فرض می کنیم این بحث، صحیح و دقیق است. چگونه این سیستم درست می شود؟
جواب: در کشورهای در حال توسعه، مسئولیت سیستم سازی با دولت و حاکمیت است.

سؤال: چگونه می شود که یک حاکمیت و دولت سیستم می سازند؟
جواب: وقتی که 4 مورد زیر برای مجموعۀ حاکمیت و دولت از اهمیت جدی برخوردار باشد:

1.  آینده کشور به عنوان یک سیستم؛
2.  کیفیت زندگی مردم از طریق ایجاد رقابت و شفافیت؛
3.  سیستم سازی برای تولید ثروت از طریق بخش خصوصی، مزیت نسبی، رقابت منطقه ای و بین المللی؛
4.  منطبق کردن ریل سیاست خارجی بر ریل الزامات توسعه اقتصادی.

سؤال: این چهار اصل را از کجا آورده اید؟
جواب: تجربه بشری در 60 سال گذشته.

سؤل: پس فرهنگ، تدین و سنت چه می شود؟
جواب: بدون امکانات، بدون درآمد و ثروت ملی، فرهنگ و تدین و سنت حفظ و متبلور نمی شوند.
ساختن یک تمدن جدید، امکانات می خواهد. چطور می شود کشوری 90 درصد بودجه اش صرف هزینه های جاری شود و در عین حال بخواهد مزیت نسبی داشته و رقابت کند. بدون تولید ثروت، نه کار پایدار سیاسی می شود کرد و نه کار پایدار فرهنگی و نه می شود تمدن ساخت.

آیا می توانید پنج مسئول یا سیاستمدار کره جنوبی را نام ببرید؟

احتمالاً خیر. چون کره جنوبی یک سیستم است. چرا دولت جدید کانادا، دو مهاجر که تبعۀ کانادا شده اند را در کابینه عضو می کند. شهروند کانادایی که از فرقۀ سیک هندی است به وزارت اقتصاد منصوب نشده بلکه به وزارت دفاع که در حیطۀ امنیتی ترین نهادهای یک کشور است منصوب شده است. دلیل: کانادا یک سیستم است. شخص سیک هندی برای یک سیستم کار خواهد کرد و ویژگی های شخصی و سوابق او نقشی در تصمیم گیریهای او ندارد.

به همین دلیل است که یک ایرانی در یک کشور صنعتی، به بالاترین درجۀ سمت سیاسی یا اقتصادی یا بانکی می رسد چون محل تولد، رنگ مو، لهجه، و مرام او اهمیت ندارد بلکه تنها ملاک، دانش و تخصص و تواناییهای فکری اوست.

همان طور که مشاهده می شود آزادی فکر و آزادی برای خلاقیت، شایسته سالاری و تخصص گرایی به مراتب مهم تر و تعیین کننده تر از آزادی سیاسی است. تا زمانی که در طیف مسایل، سیستم نسازیم و با قاعده و قانون و آیین نامه و تخصص تصمیم نگیریم بر اساس خود تئوری سیستم ها، نباید در انتظار بهبود و اصلاح و پیشرفت و افزایش کیفیت ها باشیم.

 شرکت هواپیمایی امارات، 60 هواپیمای ایرباس 380 سفارش داده که قیمت آن حدود 21 میلیارد دلار می شود و می خواهد دبی را به مهم ترین هاب جهان تبدیل کند. اگر امارات، سیستم درست نکند و از بهترین ها (شامل ایرانی ها) استفاده نکند، نمی تواند این هاب را ایجاد کند. 

رقابت و شفافیت و تخصص، مهم ترین اصول سیستم سازی هستند. در کشور، 300 میلیون حساب در نظام بانکی وجود دارد که 38 میلیون آن حساب هایی است که دارای شماره شناسه و کد ملی تطبیق داده نشده، است. از این تعداد، 30 میلیون حساب راکد و هشت میلیون حساب فعال است (مجله تجارت فردا، 16 شهریور 1394، صفحۀ 60). آیا در یک نظام بانکی که سیستمی و شفاف باشد، ممکن است هشت میلیون حساب فعال بدون شناسه وجود داشته باشد؟

 عموم اقتصاددانان کشور اعتقاد دارند که با ثبات بودن سیاست گذاری ها، و شفاف بودن فعالیت های اقتصادی مهم ترین عامل در عملکرد مثبت کل نظام اقتصادی خواهد بود.
فکر آزاد و فرصت خلاقیت در یک نظام قاعده مند و رقابتی، سیستم سازی را تقویت می کند. اما مهم تر از همۀ آنها، پی آمدهای سیستم سازی است.
در جامعه ای که با تئوری سیستم ها مدیریت می شود و همه جا مانند خلقت، سیستم وجود دارد، 1) راستگویی به صورت خودکار رواج پیدا می کند و 2) عموماً افراد مجبور می شوند با هم همکاری کنند و ویژگی های شخصی آنها به حاشیه می رود.  




  ارسال نظر

ايميل :  
وب سايت :  
نام و نام خانوادگی :  
نظر :
 


 
نظرات ارسالی
انفجار ابله‌ها گای کاواساکی چهار سال «رهبر معنوی» شرکت اپل بود. او می‌گوید: "افراد سطح الف کسانی را که حتی از خودشان هم بهترند استخدام می‌کنند. اما واضح است که افراد سطح ب افراد سطح ج را استخدام می‌کنند تا بتوانند نسبت به آن‌ها حس برتری داشته باشند و افراد سطح ج افراد سطح د را به خدمت می‌گیرند. اگر تو شروع به استخدام افراد سطح ب کرده‌ای، منتظر باش آن‌چه استیو جابز آن را «انفجار ابله‌ها» نامید در سازمان تو رخ دهد." به بیان دیگر، با شروع استخدام افراد سطح ب، سرآخر به‌جایی می‌رسی که با افراد پایین‌ترین سطح سروکار خواهی داشت. توصیه: افرادی را استخدام کن که از خودت بهترند. اثر مرسوم به دانینگ کروگر در مورد افراد پایین‌ترین سطح صادق است: بی‌عرضه‌ها در نادیده گرفتن ابعاد بی‌لیاقتی خود بااستعدادند. این افراد دچار توهم برتری‌اند که آن‌ها را به ارتکاب خطاهای فکری بیشتری وامی‌دارد و در نتیجه یک چرخه‌ی معیوب می‌سازد که در طول زمان دریایی از استعداد را تخریب خواهد کرد. کتاب: «هنر شفاف اندیشیدن» رولف دوبلی
محمدرضا محمودیان     وب سایت:

خلاقیت و نوآوری جزو ثروت هایی است که به دلیل آنکه در ظاهر دیده نمی شود مالیات هنگفت هم بابتش پرداخت نمی شود . پس این ثروتی خواهد بود ارزشمند تر از داشتن نفت، گاز، معادن طلا، نقره، آهن و غیره. در آینده سازمانها حتماً به دنبال این معادن طبیعی انسانی ( خلاقیت و ابتگار ) خواهند بود .سازمانها با استخدام و بکارگیری این نیروها آینده را از آن خود خواهند کرد و در سالهای آتی ما نام سازمانهایی را خواهیم شنید که اگرچه کوچک هستند اما نیروهای بسیار بزرگی آنها را به اوج می رسانند . که البته آینده از راه رسیده و در حال حاضر نیز شاهد این گونه سازمانها هستیم .
جعفریان     وب سایت:

بسیار جالب و کاملا صحیح است اما سئوال اینجاست چرا تصمیم گیران کشور ما به این سمت نمی روند ؟ براستی چرا؟ شاید نمی دانند!!! شاید اگر چنین سیستمی ایجاد شود بسیاری از افراد جایگاهشان تعویض میشود ! شاید بسیاری از فرزندان و پسر عموها و عمه ها و خاله ها و اقوام دور و نزدیک بیکار میشوند و بجایشان افراد متخصص وارد سیستم میشوند ! شاید شاید شاید .....
حیدر علی ایزدی     وب سایت:

با سلام ، از بازنشر نوشته آقای دکتر سپاسگزاریم. بویژه از اینکه عضو محترم هیئت مدیره بانک چنین مطلبی باارزش را بازنشر می دهند ، خوشحال تر. ولی... . ولی آیا نمی شد سیستم ریشه دار 88 ساله در بانک را حفظ نمود؟ آیا نمی شد همان سیستم اصیل را بروزتر نمود؟ چرا هشت میلیون حساب فعال بدون شناسه باید وجود داشته باشد؟ سهم بانکداری ما چقدر بود؟... . آفات کجاهاست؟ آیا آفات مدیریت در بانک واکاوی شده؟ آیا ملاک انتصابات در بانک، تعهد،دانش ، تخصص و تواناییهای فکری افراد است؟ آیا شفافیت در انتصابات هست که عملکرد هم شفاف باشد؟ آیا می پذیرید که مهمترین آفت امروز بانک عدم شفافیت و رعایت نشدن اصول شایسته سالاری است؟ ... به عمل کار برآید به سخندانی نیست. آری می شود با ملاک قراردادن تعهد،دانش، تخصص و تواناییهای فکری کارکنان عالم عامل در انتصابات سیستم را نهادینه کرد. . . . آری با یک گل بهار می شود. سپاس.
کامل فهیمی     وب سایت: pioneer20e20.blogfa.com





© Copyright 2011. All right reserved. تمامی حقوق متعلق به این سایت برای محمد رضا حسین زاده محفوظ می باشد.